Dil

+90 (212) 217 12 55 +90 (212) 217 12 54 info@kilinclaw.com.tr

Kılınç Bülten

Telefon
+90 (212) 217 12 55
Kılınç Bülten

Aralık 2020

Aralık 2020

ELEKTRİK PİYASASINA İLİŞKİN DÜZENLEMELER

Okunma Süresi: 7 dakika

ÜRETİM LİSANSI SAHİBİ TÜZEL KİŞİLERİN TEDARİK ETMEKLE YÜKÜMLENDİĞİ ELEKTRİK ENERJİSİ İLE İLGİLİ HESAPLAMA MİKTARLARI BELİRLENDİ.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 03/12/2020 Tarihli ve 9745 Sayılı Kararı 8 Aralık 2020 tarihli 31328 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak, 01.01.2021 tarihinde yürürlüğe girdi. Karar uyarınca:

Her bir üretim lisansı sahibi tüzel kişinin; tedarik etmekle yükümlendiği elektrik enerjisini veya kapasitesini teminen ilgili takvim yılında;

a) Alış yönlü uzlaştırmaya esas ikili anlaşma bildirim miktarı,

b) Gün öncesi piyasasından ve gün içi piyasasından alım miktarı,

c) Dengeleme güç piyasasında aldığı ve yerine getirdiği yük atma talimat miktarı,

ç) Vadeli elektrik piyasasında fiziksel teslimatı gerçekleştirilen uzun pozisyon miktarı,

d) Uzlaştırma dönemi bazındaki negatif enerji dengesizlik miktarı,

toplamının, belirtilen formüle göre hesaplanan yıllık elektrik enerjisi üretim miktarları toplamının (YEÜM) geçmemesine, karar verildi.

Üretim lisansı sahibi tüzel kişilerin tesislerinde ürettiği enerjiyi iletim veya dağıtım sistemine çıkmadan kullanması kaydıyla sahip olduğu, kiraladığı, finansal kiralama yoluyla edindiği veya işletme hakkını devraldığı tüketim tesislerinin ihtiyacını karşılamak için yapılan alımlar hariç tutuldu.

ELEKTRİK DAĞITIM SEKTÖRÜNDE HALKA ARZ İÇİN TEŞVİK DÜZENLEMESİ YAPILDI.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 03/12/2020 Tarihli ve 9754 Sayılı Kararı 8 Aralık 2020 tarihli 31328 sayılı Resmi Gazete’de yayımlandı. Karar ile elektrik dağıtım ve görevli tedarik şirketlerinin halka arzı durumunda uygulanacak genel kalite indikatörü oranlarını belirledi. Genel kalite indikatörü, tarifelerin belirlenmesinde dikkate alınan gelir tavanının hesaplamasında kullanılan performans teşvikine esas değişkeni ifade eder.

Karar uyarınca, 2021-2025 yıllarını kapsayan dördüncü uygulama döneminin herhangi bir tarife yılı sonu itibarıyla dağıtım ve görevli tedarik şirketlerinin

  • (i) paylarının halka arz edilmesi ve Borsa İstanbul A.Ş.’de işlem görmesi durumunda genel kalite indikatörü %1,
  • (ii) doğrudan pay sahibi / sahipleri olan anonim ortaklığın paylarının halka arz edilmesi ve Borsa İstanbul A.Ş.’de işlem görmesi durumunda ise genel kalite indikatörü %0,3

olarak uygulanacak. Karar ile aynı zamanda elektrik dağıtım şirketlerinin şirket bünyesinde iş yapmalarını teşvik etmek için ek bir formül belirlendi. Söz konusu formül, dağıtım şirketlerinin dış kaynaklardan aldığı hizmetlerin şirket bünyesinde yaptığı işlerle eşit ya da daha az maliyetli olması durumunda yukarıda belirtilen genel kalite indikatörü oranlarını yükseltmektedir.

 

BİLDİRİM YÜKÜMLÜLÜKLERİNE İLİŞKİN DÜZENLEMELER YAPILDI.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 17/12/2020 Tarihli ve 9849 ve 9850 Sayılı Kararları 23 Aralık 2020 tarihli 31343 sayılı Resmi Gazete’de yayımlandı.

  • 9849 sayılı Kurul Kararı uyarınca; Elektrik Piyasası Bildirim Yükümlülük Tablosu, Doğal Gaz Piyasası Bildirim Yükümlülük Tablosu ve Petrol Piyasası Bildirim Yükümlülük Tablosu değiştirildi. Bu Karar 23 Aralık 2020 tarihinde yürürlüğe girdi.
  • 9850 sayılı Kurul Kararı uyarınca; bildirimlerini süresi içinde yapmayan veya hatalı bildirim yapanların denetlenmesiyle ilgili yetkilendirmelerde değişiklikler yapıldı. Buna göre süresi içinde yapılmamış bildirimler ile hatalı bildirimlere dair denetim süreçleri; bildirim yükümlülük tablosunda yazılı ve/veya oluşuma bağlı olarak yapılacağı belirtilen bildirimlere ilişkin, bildirimin muhatabı olan birim tarafından başlatılacak; diğer tüm yapılmamış bildirimlerle ilgili işlemler Strateji Geliştirme Dairesi tarafından gerçekleştirilecek. Bu Karar 17 Aralık 2020 tarihinde yürürlüğe girdi.

MADEN, ELEKTRİK VE DOĞAL GAZ PİYASALARINDA YENİ DÜZENLEMELER YAPILDI.

7257 Elektrik Piyasası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 2 Aralık 2020 tarihli 31322 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu Kanun ile birtakım değişiklikler yapıldı. Yapılan değişiklikler esas olarak maden sektörü açısından sektör katılımcıları için bürokratik süreçlerin yeniden düzenlenmesini ve kolaylaştırılmasını; elektrik piyasası açısından piyasadaki iş süreçlerini daha rasyonel hale getirmeyi ve sürdürülebilirliği desteklemeyi; doğal gaz piyasası açısından ise doğal gaz piyasası işlemlerini kolaylaştırmayı ve doğal gaz kullanımının ülke genelinde yaygınlaştırılmasını sağlamayı amaçlamaktadır.

Bu kapsamda,

Elektrik Piyasasına İlişkin Değişiklikler Çerçevesinde:

  • Üretim Lisansı Sahipleri Pay Devri:Üretim lisansı sahiplerinin halka açık şirketlerde %5, diğerlerinde %10 ve üzerindeki sermaye payı değişiklikleri ile kontrol değişikliği doğuran işlemleri için EPDK’dan ön onay alma zorunluluğu kaldırıldı.
  • Lisans/Önlisans İptali: 2 Aralık 2020 tarihi itibarıyla mevcut olan üretim veya otoprodüktör lisansları, önlisansları ya da lisans başvurularının, 2 Aralık 2020 tarihinden itibaren 2 ay içerisinde başvuru yapılması halinde, teminatlarının ilgisine göre kısmen veya tamamen iade edilmesi suretiyle sonlandırılması ya da kurulu güç düşümü suretiyle tadil edilmesi için imkan sağlandı. Bu kapsamda, 02.12.2020 tarihinden önce mevcut olan üretim veya otoprodüktör lisanslarını, önlisanslarını ya da lisans başvurularını sonlandırmak ya da kurulu güç düşümü suretiyle tadil etmek isteyen tüzel kişilerin, 02.12.2021 tarihi mesai bitimine kadar EPDK Başvuru Sistemi üzerinden (https://basvuru.epdk.gov.tr) elektronik olarak başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
  • Lisanssız Üretimde Kurulu Güç:Bağlantı anlaşmasındaki sözleşme gücü ile sınırlı olmak kaydıyla herhangi bir ek kurulu güç sınırına tabi olmaksızın yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı lisanssız üretim tesisi kurulmasına izin verildi.
  • Ulusal Tarife Uygulaması:Fiyat eşitleme ve çapraz sübvansiyon uygulamalarının süresi 31 Aralık 2025 tarihine kadar uzatıldı.
  • Genel Aydınlatma Giderleri:Genel aydınlatma giderleri 31 Aralık 2025 tarihine kadar Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten ve ilgili belediyeler ile il özel idarelerinin genel bütçe vergi gelirleri payından karşılanmaya devam edecek.
  • İletim Sistemi Yatırımları:Lisans sahibi tarafından finanse edilen iletim sistemi için yapılan yatırımların geri ödeme süresi on yıldan beş yıla düşürüldü. Ek olarak söz konusu geri ödemelerin iletim sistem kullanım bedellerinden mahsup edilerek yapılacağı belirtildi.
  • Taşınmaz Temini: 7257 Sayılı Kanun’dan önce lisans ve önlisans sahiplerinin kamulaştırma taleplerine ilişkin kamu yararı kararları EPDK tarafından veriliyor, sonrasında kamulaştırma işlemleri önlisans veya üretim lisansı sahibi özel hukuk tüzel kişileri için Hazine ve Maliye Bakanlığı, dağıtım faaliyetinde bulunan lisans sahipleri için ise TEDAŞ tarafından yürütülüyordu. 7257 Sayılı Kanun ile üretim faaliyetlerine ilişkin taşınmaz temini işlemlerinin tümünün EPDK tarafından, dağıtım faaliyetlerine ilişkin taşınmaz temini işlemlerinin tümünün ise TEDAŞ tarafından yapılması öngörülerek süreç basitleştirildi ve tüm taşınmaz temin işlemleri detaylı bir şekilde yeniden düzenlendi.

Doğal Gaz Piyasasına İlişkin Değişiklikler Çerçevesinde:

  • Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası: Serbest tüketicilere arz güvenliğinin sağlanması amacıyla son kaynak tedarik mekanizması getirildi. Mekanizmanın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar EPDK tarafından belirlenecektir. Aynı zamanda uluslararası piyasalarda da örneği görülen piyasa yapıcı kavramına benzer bir yaklaşımın geliştirilmesi amacıyla EPDK’ya, lisans sahiplerinin belirli bir miktar veya orandaki doğal gazın organize toptan doğal gaz satış piyasasını kullanmak suretiyle alım satımını yapmalarını teşvik edebilmesi ve/veya zorunlu hale getirebilmesi için imkan tanındı.
  • Yerli Doğal Gazın Satışa Sunulması:Ekonomik yoldan ve en hızlı şekilde satışın sağlanabilmesi amacıyla yerli gazın dağıtım şebekesine kadar taşınması faaliyeti “üretim” tanımı kapsamına alındı.
  • LNG Taşıma Faaliyeti: LNG satışının kolaylaştırılması için ihracat lisansı kapsamında LNG taşıma faaliyetinde bulunulmasına izin verildi.
  • Dağıtım Faaliyetleri:Dağıtım şirketlerine doğal gazın kullanımının ülke genelinde yaygınlaştırılması amaçlı olarak yapacakları yatırımlara ilişkin bazı teşvikler sağlandı.
    • Dağıtım şirketleri imar planı olmayan veya yolların imar mevzuatına uygun olarak açılmadığı yerlerde aşağıdaki şartların sağlanması halinde yatırım yapabilecektir:

      (i) 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca yapı kayıt belgesi alan yapının bulunması ve
      (ii) ilgili belediyenin yapılacak şebekelerin yapım tarihinden itibaren 10 yıl içerisinde deplase edilmesini talep etmesi halinde, dağıtım şirketinin yatırımın deplase edilen kısmıyla ilgili tüm maliyetleri üstleneceğini taahhüt etmesi.

  • Belediyeler dağıtım şirketlerine yatırım yapılması talebinde bulunursa, ilgili dağıtım şirketinden teminat, kontrollük hizmet bedeli, kaplama bedeli, zemin/alan tahrip bedeli, hafriyat döküm bedeli ve benzeri adlarla herhangi bir bedel alınmayacak ve altyapı kazı alanının üst kaplamaları ilgili belediye tarafından bedelsiz olarak yapılacaktır.
  • Kamu İhale Kanunu İstisnaları:BOTAŞ tarafından ithalat yoluyla yapılacak spot LNG alımları için sağlanan istisna BOTAŞ tarafından yapılacak her türlü doğal gaz alımlarını kapsayacak şekilde genişletildi. Ek olarak TPAO’ya denizlerde belirli faaliyetleri açısından tanınmış olan istisna, TPAO’nun yanı sıra BOTAŞ ve bu şirketlerin bağlı ortaklıkları ile yurt dışında kurdukları şirketler tarafından hem denizde hem de karada gerçekleştirilecek arama, sondaj, üretim, taşıma, depolama ve gazlaştırma faaliyetlerini de kapsayacak şekilde genişletildi.

TEMSİL, AĞIRLAMA VE TANITIM GİDERLERİNİN DAĞITIM HİZMETİ TARİFELERİNİN HESAPLANDIĞI FORMÜLLERDE KULLANILAMAYACAĞI BELİRTİLDİ.

Dağıtım Tarifesinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ 19 Aralık 2020 tarihli 31339 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak, 01.01.2021 tarihinde yürürlüğe girdi. Tebliğ uyarınca, bağış, sponsorluk, reklam ve tanıtım giderleri, temsil ve ağırlama giderleri, ilan giderleri, dernek aidat giderleri ile Tebliğ’de sayılanlar dışında kalan ceza ve tazminat giderleri düzenlemeye esas işletme gideri hesaplamalarında dikkate alınmayacaktır.

 

TEMSİL, AĞIRLAMA VE TANITIM GİDERLERİNİN PERAKENDE SATIŞ TARİFELERİNİN HESAPLANDIĞI FORMÜLLERDE KULLANILAMAYACAĞI BELİRTİLDİ.

Perakende Satış Tarifesinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ 19 Aralık 2020 tarihli 31339 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak, 01.01.2021 tarihinde yürürlüğe girdi. Tebliğ uyarınca, bağış, sponsorluk, reklam ve tanıtım giderleri, temsil ve ağırlama giderleri, ilan giderleri, dernek aidat giderleri ile Tebliğ’de sayılanlar dışında kalan ceza ve tazminat giderleri düzenlemeye esas işletme gideri hesaplamalarında dikkate alınmayacaktır.

ÖN PROJE ONAYI SUNMA SÜRESİ 31.12.2021 TARİHİNE KADAR UZATILDI.

Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik 25 Aralık 2020 tarihli 31345 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yönetmelik ile Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nin geçici 26. maddesinde yer alan proje ya da kat’i proje onayı yerine ön proje onayı sunma süresi 12.2020’den 31.12.2021 tarihine kadar uzatılmış oldu.

 

ELEKTRİK DAĞITIM ŞİRKETLERİNİN SATIN ALMA VE SATIŞ İŞLEMLERİNDE UYGULAMALARI GEREKEN ESASLAR BELİRLENDİ.

Elektrik Dağıtım Şirketlerinin Satın Alma ve Satış İşlemleri Uygulama Yönetmeliği 29 Aralık 2020 tarihli 31349 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak, 01.01.2021 tarihinde yürürlüğe girdi. Yönetmelik ile, elektrik dağıtım şirketlerinin dağıtım faaliyeti kapsamında yapacağı her tür yapım işleri, mal ve hizmet alımı ile varlık satışı işlerinde şeffaflığı, rekabeti, eşit muameleyi, isteklilerin Türk Ticaret Kanunu ve diğer mevzuat uyarınca ticari sırlarının gizliliğini, denetlenebilirliğini ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamak üzere uygulayacakları esaslar belirlendi.

ELEKTRİK PİYASASINDA DAĞITIM VE PERAKENDE SATIŞ FAALİYETLERİNE İLİŞKİN KALİTE ESASLARI BELİRLENDİ.

Elektrik Piyasasında Dağıtım ve Perakende Satış Faaliyetlerine İlişkin Kalite Yönetmeliği 29 Aralık 2020 tarihli 31349 sayılı Resmi Gazete 1. Mükerrer’de yayımlanarak, 01.01.2021 tarihinde yürürlüğe girdi. Yönetmelik ile, elektriğin yeterli, kaliteli, sürekli, düşük maliyetli ve çevreyle uyumlu bir şekilde kullanıcıların kullanımına sunulması amacıyla elektrik enerjisinin tedarik sürekliliği, ticari ve teknik kalitesine ilişkin dağıtım şirketleri, görevli tedarik şirketleri ve kullanıcılar tarafından uyulması gereken kurallar ile uygulamalara ilişkin usul ve esasları belirlendi.

 

GÖREVLİ TEDARİK VE DAĞITIM ŞİRKETLERİNE İLİŞKİN BİRTAKIM DEĞERLENDİRME VE HESAPLAMA KARARLARI BELİRLENDİ.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 14/12/2020 Tarihli ve 9804, 9805, 9806 ve 9807 Sayılı Kararları 29 Aralık 2020 tarihli 31349 sayılı Resmi Gazete 1. Mükerrer’de yayımlandı.

 

  • 9804 sayılı Kurul Kararı uyarınca; “Elektrik Dağıtım Sisteminin Teknik Kalitesine İlişkin Usul ve Esaslar” kabul edilerek elektrik enerjisinin teknik kalitesine ilişkin elektrik dağıtım şirketleri ve elektrik dağıtım sistemi kullanıcılarının hak ve yükümlülükleri ile uygulamaya ilişkin usul ve esaslar belirlendi. Bu Usul ve Esaslar; teknik kalite parametrelerine ilişkin tanımları ve bu parametrelerin sınır değerlerini, teknik kalitenin ölçülmesine, teknik kalite ölçümlerinin raporlanmasına ve teknik kalite ölçüm sonuçlarının değerlendirilmesine ilişkin usul ve esasları kapsıyor. Bu Usul ve Esaslar’da belirtilen yöntem ve esaslara göre elektrik dağıtım sisteminin teknik kalitesinin belirlenmesine yönelik dağıtım şirketi; ölçme yılında tesis edilecek teknik kalite cihaz sayısının belirlenmesi, teknik kalite ölçüm cihazlarının tesis edileceği yerlerin seçimi, teknik kalite ölçümlerinin yapılması ve ölçüm sonuçlarının raporlanması işlemlerinin eksiksiz ve doğru yapılması ile yükümlüdür. Bu Usul ve Esaslar 29 Aralık 2020 tarihinde yürürlüğe girdi.

  • 9805 sayılı Kurul Kararı uyarınca; “4. Tarife Uygulama Dönemi Dağıtım Faaliyeti Kalite Faktörü Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar” kabul edilerek elektrik dağıtım şirketlerinin sistem işletim gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınacak kalite faktörünün hesaplanmasına ilişkin usul ve esaslar belirlendi. Bu Usul ve Esaslar 01.01.2021 ile 31.12.2025 tarihleri arasında geçerli 4. Tarife Uygulama Dönemi süresince uygulanacak.

  • 9806 sayılı Kurul Kararı uyarınca; Tarife Uygulama Dönemi Görevli Tedarik Şirketleri Perakende Satış Faaliyeti Kalite Faktörü Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar” kabul edilerek görevli tedarik şirketlerinin perakende satış gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınacak kalite faktörünün hesaplanmasına ilişkin usul ve esaslar belirlendi. Bu Usul ve Esaslar 01.01.2021 ile 31.12.2025 tarihleri arasında geçerli 4. Tarife Uygulama Dönemi süresince uygulanacak.

 

  • 9807 sayılı Kurul Kararı uyarınca; “Elektrik Dağıtım Şirketleri İle Görevli Tedarik Şirketleri Çağrı Merkezleri Hizmet Kalitesi Standartlarına İlişkin Usul ve Esaslar” kabul edilerek elektriğin yeterli, kaliteli ve sürekli bir şekilde tüketicilerin kullanımına sunulması için elektrik dağıtım şirketleri ile görevli tedarik şirketleri tarafından kurulan çağrı merkezlerinin kullanıcı veya tüketicilere yönelik yirmi dört saat verimli ve kesintisiz hizmet sağlamasına ilişkin olarak uyulması gereken çağrı merkezi hizmet kalitesi standartlarına ilişkin usul ve esaslar belirlendi. Bu Usul ve Esaslar 01.01.2021 tarihinde yürürlüğe girdi.
* İşbu Regülasyon ve Mevzuat Bülteni, okuyucuya bilgi vermesi ve faydalı olması amacı ile tavsiye maksadında hazırlanmış olup söz konusu değişikliklere ilişkin herhangi bir kesinlik içermemektedir. Aylık Regülasyon ve Mevzuat Bülteni içeriğinde yer alan konular ile ilgili olarak daha detaylı bilgi talebiniz olması halinde, tarafımız ile regulation@kilinclaw.com.tr mail adresi üzerinden irtibata geçebilirsiniz.
@